مرجع

بخش مرجع كتابخانه عمومي حسينيه ارشاد


خدمات
خدمات مرجع فعالیت‌هایی را شامل می‌شوند که برای ایجاد رابطه میان نیازهای اطلاعاتی افراد و منابع اطلاعاتی موجود در کتابخانه انجام می‌شود. هدف از این خدمات کمک به مراجعان برای استفاده از مجموعه منابع اطلاعاتی داخل کتابخانه است ارائه‌ی راهنمایی به افراد برای روش‌های دستیابی به منابعی که در کتابخانه موجود نیستند نیز از جمله‌ی این خدمات به حساب می‌آیند. در کل ارائه‌ی این نوع خدمات در کتابخانه‌ها به این دلیل صورت می‌گیرد که بسیاری از روش‌های دسترسی به اطلاعاتِ مجموعه کتابخانه برای مراجعان و مخاطبان پیچیده به نظر می‌رسد و نیاز است تا افراد در این خصوص راهنمایی و هدایت شوند. گرچه منابع کتابخانه‌ها هر یک براساس روشی منطقی سازماندهی می‌شوند اما این نوع سازماندهی ممکن است باعث سرگردانی مخاطبان و مراجعان باشد. به این منظور بخشی با عنوان بخش مرجع در سال 1373 هجری شمسی در کتابخانه عمومی حسینیه ارشاد شروع به فعالیت کرد.
 بخش مرجع شامل کتابشناسی‌ها ،فهرست‌ها، نمایه‌ها، نامه‌ها، واژه‌نامه‌ها، دانش‌نامه‌ها و دائره‌المعارف‌ها، سرگذشت نامه‌ها، منابع جغرافیایی، دستنامه‌ها، دستورنامه‌ها، راهنماها، سالنامه‌ها و گاهنامه‌ها است که به زبان‏های فارسی، انگلیسی، فرانسه و عربی موجود است.
 از سال 1383 (هـ.ش) واحد کتاب‏های نفیس نیز به بخش مرجع افزوده شد. این واحد شامل کتاب های نفیس معاصر، نسخ خطی، چاپ سربی و سنگی است. واحد اسناد مکتوب معاصر، جزء دیگری از بخش مرجع است. سعی شده تا علاوه بر جمع آوری تمام این اسنادی که منتشر می شوند؛ تمامی مطالبی که درباره حسینیه ارشاد در نشریات ادواری و اینترنتی به چاپ می رسند؛ در این بخش گردآوری شوند. در سال 1384 نیز واحدی با عنوان اسناد دیداری و شنیداری در بخش مرجع تاسیس شد. تمامی مطالبی که در خصوص حسینیه ارشاد درباره موسسه حسینیه ارشاد در نشریات ادواری و اینترنتی به چاپ می رسند؛ در این بخش گردآوری می‌شوند.
 خدماتی که در این بخش ارائه می‌شود عبارتند از:
 1. کتابهای مرجع، نفیس و اسناد این بخش به صورت قفسه باز است و مراجعان می¬توانند خود به قفسه‏ها مراجعه کرده و منبع مورد نظرشان را انتخاب نمایند. از آنجایی که جایگزینی کتاب‏ها باید با نظم خاص و برطبق نظام رده بندی موجود در قفسه ها انجام شوند لذا از مراجعان خواسته شده پس از استفاده از منابع خود آنها را روی میز قرار دهند و از جایگزینی منابع در قفسه ها خودداری نمایند. وجه تمایز شماره منابع مرجع با منابع عادی، وجود حرف (م) برای منابع فارسی و (R) برای منابع لاتین در بالای شماره رده کتاب است. حرف (ن) و (P) مخصوص کتاب‏های نفیس، حرف (D) ویژه کتاب‏های واحد اسناد مکتوب است. این نکته قابل ذکر است که برای منابع مرجع امکان امانت بیرون از کتابخانه وجود ندارد و ، فقط اسناد مکتوب قابل امانت هستند، منابع دیداری و شنیداری نیز در صورتیکه متعلق به آرشیو موسسه نباشند، قابل تکثیر هستند. کهنه چاپ¬ها فقط دسترسی مجازی دارند. سایر منابع مرجع نیز برای مطالعه در سالن کتابخانه قابل استفاده هستند.
 2. پاسخگویی به مراجعان:
 1. پاسخگویی تلفنی: در بخش مرجع امکان پاسخگویی به پرسش‌های افراد به صورت تلفنی وجود دارد اگر شخصی از وضعیت موجودی منبع در کتابخانه مطمئن نیست می تواند پیش از مراجعه، از وجود آن مطمئن شود یا چنانچه پرسشی ابتدایی مانند آدرس ناشر، معنای یک واژه و ... داشته باشد می¬تواند از طریق تلفن، پاسخ خود را دریافت نماید.
 2. پاسخگویی حضوری: در خصوص مراجعانی که در یافتن موضوع پژوهش، نام پدیدآور، ناشر، عنوان منبع و ... جستجوی موفقی نداشته یا نیاز به راهنمایی و کمک در بازیابی اطلاعات دارند؛ کتابدار مرجع علاوه بر پاسخ‏ به آن ها، روش‏ استفاده از برگه دان‏ و نرم‌افزار جستجوی کتابخانه را برایشان شرح خواهد داد.
 3. پاسخگویی با پست الکترونیک: در مواردی که انجام کار پژوهشی مراجعان نیاز به زمان بیشتری دارد برای جلوگیری از اتلاف وقت، نشانی پست الکترونیک (ایمیل) شخص یادداشت و اطلاعات ایمیل می شود در صورتی‌که به اطلاعات بیشتری نیاز باشد، مراجعه کننده درخواستش را بدون مراجعه دوباره و از طریق ایمیل مطرح کرده، کتابدار مرجع در کوتاهترین زمان پاسخگو خواهد بود. شرایط استفاده از بخش مرجع - اعضای کتابخانه می‏توانند با ارائه کارت عضویت فعال از منابع این بخش استفاده نمایند. - افراد غیرعضو می‏توانند با ارائه‏ کارت میهمان از این بخش استفاده کنند.
 - با توجه به این که منابع این بخش قابل امانت نیست. مراجعان این منابع را فقط داخل سالن می‌توانند استفاده نمایند.
 - امکان تکثیر (کپی و اسکن) این منابع با رعایت حق مولف امکان پذیر است.
 - واحد منابع اسناد دیداری - شنیداری برای استفاده بهتر و بیشتر افراد از سخنرانی های برگزار شده در موسسه؛ امکان دسترسی به این منابع را از طریق سایت کتابخانه فراهم کرده همچنین امکان تکثیر بعضی از منابع وجود دارد.
 کتابدار بخش مرجع در تمام ساعات کار کتابخانه، آماده پاسخگویی به پرسش‌های مراجعان است.

نشاني: تهران- خیابان دکتر علی شریعتی- شماره 11- کدپستی : ١٩٤٧٧١٣١٣٣
تلفن: 7-22894004- تلفن روابط عمومی : 22866465 فاکس : 22894081
پست الکترونیکی : reference@hepl.ir
نشانی اینترنت : www.hepl.ir